To jedno z częstszych pytań lekarzy kończących specjalizację.
Case study: lekarz kończy rezydenturę realizowaną na podstawie umowy o pracę. Następnie otwiera działalność gospodarczą i jako lekarz specjalista chce świadczyć usługi na rzecz tego samego podmiotu leczniczego.
👉 Czy może wybrać 14% ryczałt, skoro jego kontrahent jest jednocześnie byłym pracodawcą?
Co do zasady – jest to możliwe. Kluczowy jest jednak rzeczywisty zakres wykonywanych czynności.
Art. 8 ust. 2 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym wyłącza ryczałt jako formę opodatkowanie, jeżeli przedsiębiorca świadczy na rzecz obecnego lub byłego pracodawcy usługi odpowiadające czynnościom wykonywanym wcześniej w ramach stosunku pracy.
Nie działa więc automatyczna zasada:
❌ „ten sam szpital = brak prawa do ryczałtu”.
Trzeba ustalić:
✅ czy czynności wykonywane po zakończeniu rezydentury jako lekarz specjalista są tożsame z czynnościami wykonywanymi wcześniej w ramach stosunku pracy?
I właśnie tutaj sytuacja lekarza może być szczególna.
Rezydentura służy zdobyciu specjalizacji i odbywa się w określonym reżimie szkoleniowym. Po jej ukończeniu zmieniać może się zarówno zakres kompetencji i odpowiedzialności lekarza, jak i charakter wykonywanych przez niego świadczeń.
Co na to organy podatkowe i sądy?
Stanowisko korzystne dla lekarzy znajduje potwierdzenie m.in. w interpretacjach indywidualnych Dyrektora KIS:
▪ z dnia 17.07.2024 r, znak: 0113-KDIPT2-1.4011.398.2024.2.ID,
▪ z dnia 29.03.2024 r. znak: 0112-KDIL2-2.4011.86.2024.2.AG.
Istotny jest również wyrok NSA z 18.09.2018 r., II FSK 2416/16. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że pojęcie czynności „odpowiadających” należy rozumieć jako czynności takie same, tożsame z wykonywanymi w ramach stosunku pracy.
W szerszym kontekście warto także zwrócić uwagę na uchwałę 7 sędziów Sądu Najwyższego z 29.11.2023 r., III UZP 9/23, dotyczącą charakteru aktywności lekarza w okresie szkolenia i późniejszego wykonywania działalności zawodowej. Choć uchwała zapadła na gruncie ubezpieczeń społecznych, jej argumentacja może być pomocna przy ocenie różnic pomiędzy etapem szkolenia specjalizacyjnego, a późniejszym samodzielnym wykonywaniem zawodu.
Co rekomendujemy?
Przed przejściem z rezydentury na działalność gospodarczą warto zestawić: umowę o pracę i faktyczne obowiązki podczas rezydentury vs. kontrakt i zakres świadczeń wykonywanych jako lekarz specjalista. Sama zmiana nazwy stanowiska nie wystarczy. Różnice powinny wynikać z rzeczywistego sposobu wykonywania świadczeń.
Jeżeli analiza potwierdza brak tożsamości czynności, istnieją mocne argumenty za możliwością zastosowania ryczałtu także wtedy, gdy lekarz po zakończeniu rezydentury pozostaje w tym samym podmiocie leczniczym.
